پيامبر اسلام در آغاز بعثت پيش از همه ، قوم خود را به اسلام دعوت كرد و طبق فرمان خداوند جهان وَ أَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ « 1 » ؛ خويشاوندان نزديك‌تر خود را از عذاب الهى بترسان . پايه دعوت خود را بر اصلاح بستگان خود استوار كرد . ابراهيم نيز همين روش را داشت . اصلاحات خود را از بستگان شروع نمود . « آزر » در ميان قوم وى ، مقامى بس بلند داشت ، زيرا علاوه بر اطلاعات علمى و صنعتى ، ستاره‌شناس ماهرى بود و در دربار نمرود ، قول او نافذ و استخراج نجومى وى مورد پذيرش تمام درباريان بود . ابراهيم ، دريافته بود كه با جلب وى مىتواند سنگر مهمى را از بت‌پرستان تصرف كند . از اين جهت ، با نيكوترين اسلوب ، وى را از پرستش « بتان » بازداشت ، ولى عواملى باعث شد كه « آزر » پيام و نصايح ابراهيم را نپذيرد . چيزى كه در خور اهميت است ، كيفيّت دعوت و روش سخن گفتن ابراهيم با « آزر » است . دقّت كافى در آياتى كه گفت و گوى ابراهيم را با آزر نقل مىكند ، ادب و رسم پيامبران را در طريق دعوت و ارشاد ، روشن مىسازد . پدر جان ، چرا چيزى را كه نه مىشنود و نه مىبيند و از چيزى بىنياز نمىكند ، مىپرستى ؟ اى پدر ، من از طريق وحى به مطالبى آگاهى پيدا كرده‌ام كه تو را از آن‌ها آگاهى نيست . هان اى پدر ! اگر از من پيروى كنى ، تو را به راه راست هدايت مىكنم ، پدر جان بندگى شيطان مكن ، زيرا شيطان بنده نافرمان خدا است ، پدرم ! من از آن مىترسم كه عذاب آفريدگار به تو برسد و در اين صورت هم‌نشين و دوست شيطان گردى . « 2 » آزر ، در برابر دعوت ابراهيم چنين گفت : ابراهيم ! آيا از خدايان « 3 » من رو گردانى ؟ اگر از اين كار دست برندارى تو را سنگسار

--> ( 1 ) . شعراء ( 26 ) آيه 214 . ( 2 ) . إِذْ قالَ لِأَبِيهِ يا أَبَتِ لِمَ تَعْبُدُ ما لا يَسْمَعُ وَ لا يُبْصِرُ ، وَ لا يُغْنِي عَنْكَ شَيْئاً . يا أَبَتِ إِنِّي قَدْ جاءَنِي مِنَ الْعِلْمِ ما لَمْ يَأْتِكَ فَاتَّبِعْنِي أَهْدِكَ صِراطاً سَوِيًّا . يا أَبَتِ لا تَعْبُدِ الشَّيْطانَ إِنَّ الشَّيْطانَ كانَ لِلرَّحْمنِ عَصِيًّا . يا أَبَتِ إِنِّي أَخافُ أَنْ يَمَسَّكَ عَذابٌ مِنَ الرَّحْمنِ فَتَكُونَ لِلشَّيْطانِ وَلِيًّا « مريم ( 19 ) آيه 42 - 45 » . ( 3 ) . مقصود از « خدايان » ، همان « صنم » و « وثن » است كه به گونه‌اى مقام خدايى را در نظر بت‌پرستان داشتند ، و خدا در